Artikelen
Ruimte voor talen - 31/4
In meertalige klaslokalen is het verleidelijk om enkel de doeltaal te gebruiken, bijvoorbeeld het Nederlands, en andere talen buiten de les te houden. Maar wat als juist die thuistalen het leren kunnen ondersteunen? Dit artikel zet uiteen hoe het idee van “translanguaging” ruimte maakt voor alle talen die de klas binnenkomen, en hoe dat het onderwijs kan verrijken. Aan de hand van voorbeelden uit New York en eigen onderzoek laat de auteur zien hoe het strategisch toelaten van andere talen leerlingen helpt om instructies beter te begrijpen, actiever mee te doen én zich zekerder te voelen in het leerproces. Translanguaging is daarbij geen doel op zich, maar een doordacht middel dat lesdoelen en -fasen kan versterken. Voor wie lesgeeft in het meertalig voortgezet onderwijs biedt dit artikel concrete inzichten: wanneer is het zinvol om een korte vertaalslag te maken? Hoe kan je als docent de thuistalen benutten zonder het Nederlands uit het oog te verliezen? En hoe bied je leerlingen daarmee meer stem in hun leerproces?
Deel 2: Mee in de wereld van NT2 RT, Doelen stellen en geschikte materialen -29/3
Steeds meer scholen begeleiden leerlingen die Nederlands als tweede taal (NT2) leren, zoals arbeidsmigranten, vluchtelingen of expatkinderen. Deze leerlingen hebben extra ondersteuning nodig om in een nieuwe taal op hun niveau te functioneren. De remedial teacher (rt’er) speelt hierin een cruciale rol, onder andere door een verlengde intakefase in te zetten om de leerbaarheid en onderwijsbehoeften goed in kaart te brengen. Vervolgens worden er doelen gesteld op vier domeinen: spreken, lezen, schrijven en luisteren. Deze doelen worden regelmatig geëvalueerd en bijgesteld. Sociaal-emotionele ontwikkeling krijgt ook aandacht; bij zwaardere problematiek wordt passende zorg geadviseerd. Voor de begeleiding zijn er diverse hulpmiddelen, zoals het LOWAN NT2-startpakket, de boeken Zien is snappen en De bovenkamer, en de meertalige site babadada.com. Visualisatie, herkomsttaal en maatjes ondersteunen het leerproces. Rt’ers leveren zo maatwerk dat leerlingen helpt sneller te integreren en succesvol te leren binnen het Nederlandse onderwijssysteem