Artikelen
CAN-regeling: mbo-studenten zonder diploma - 33/3
ERW of D? - 31/3
Wat is het verschil tussen ernstige rekenproblemen en dyscalculie? En wat betekent dat voor het onderwijs? Deze bijdrage blikt terug op het boek *Dyscalculie in discussie* en onderzoekt actuele vragen rondom diagnostiek, begeleiding en de rol van het rekenonderwijs. Met inzichten uit de neurowetenschap, praktijkvoorbeelden en kritische vragen over leerbaarheid en onderwijsaanpassing, biedt het artikel een scherp beeld van wat effectieve ondersteuning vraagt. Ook de impact van digitalisering op rekenonderwijs en denkontwikkeling komt aan bod. Een must-read voor iedereen die zich bezighoudt met passend rekenonderwijs in een snel veranderende wereld.
'Dyscalculie moet dezelfde status krijgen als dyslexie' - 30/5
Wat is dyscalculie precies, hoe stel je het vast, en hoe kun je een kind met deze hardnekkige rekenstoornis het beste ondersteunen? In dit interview vertellen rekenspecialist Marije van Oostendorp en psycholoog Marisca Milikowski op heldere wijze over de oorzaken, diagnose en begeleiding van dyscalculie. Ze benadrukken hoe belangrijk het is dat deze vaak onopgemerkte stoornis vroeg wordt herkend om ernstige achterstanden én sociaal-emotionele schade te voorkomen. Daarbij pleiten ze voor maatwerk, samenwerking met ouders en school én vooral: nooit opgeven. Hun boek Zorgplan dyscalculie en rekenproblemen biedt praktische handvatten voor remedial teachers en andere onderwijsprofessionals.
Van rekenprobleem tot dyscalculie: terug naar de basis -29/5
Bij rekenproblemen en dyscalculie is het essentieel om terug te gaan naar de basis: het *rekenen-in-uitvoering* en de *kwaliteit van de basiskennis*. Volgens Ruijssenaars & Ruijssenaars-Elshoff ligt de kern van ernstige rekenproblemen vaak in niet-geautomatiseerde basisfeiten, zoals optel- en aftreksommen tot 20. Een diagnostisch proces moet zich dan ook richten op deze rekenhandelingen zelf, niet alleen op psychologische tests. Binnen de *diagnostische cyclus* (signaleren – analyseren – verklaren – aanpakken) speelt iedere professional – van leerkracht tot remedial teacher – een belangrijke rol. Casussen, zoals die van leerling Ilona, tonen aan dat traditionele intelligentietests rekenproblemen niet verklaren, terwijl analyse van rekenstrategieën en basiskennis wel concrete aanknopingspunten biedt. Gedetailleerd procesonderzoek maakt gerichte remediëring mogelijk, inclusief het gebruik van compenserende middelen. Ook bij oudere leerlingen blijft analyse van basisfeiten zinvol. De methodiek *Berekend!* biedt hierbij een methode- en leeftijdsonafhankelijke aanpak, bruikbaar in remedial teaching.
Dyslexie en dyscalculie: Ontwikkelingen door de jaren heen - 29/4
In dit jubileumnummer blikken we terug op 30 jaar ontwikkelingen rondom dyslexie en dyscalculie. We starten met wetenschappelijke definities van beide leerstoornissen en lichten de overeenkomsten en verschillen toe. Vervolgens brengen we de belangrijkste mijlpalen in beeld, zoals de invoering van dyslexieprotocollen (2001), de vergoeding van dyslexiezorg (sinds 2009) en het Stimuleringsprogramma Aanpak Dyslexie. Ook de groei in kennis over dyscalculie krijgt aandacht, met o.a. het ERWD-protocol (2011), screeningsinstrumenten en het Masterplan Dyscalculie. Ondanks deze vooruitgang blijft vergoeding van dyscalculiezorg uit. De rol van de leerkracht blijkt cruciaal: goed onderwijs begint bij een goede professional. Dit artikel biedt een helder overzicht van hoe dyslexie en dyscalculie steeds meer plek kregen in het onderwijsbeleid en de dagelijkse praktijk. Klik verder om het volledige artikel te lezen.
Leerstoornissen: de gevolgen van de diagnose en de rol van het onderwijs - 29/2
De wetenschappelijke basis voor leerstoornissen als dyslexie en dyscalculie blijkt wankel: oorzaak en gevolg zijn vaak niet eenduidig aan te wijzen. Dit artikel pleit voor een andere benadering: zie leerproblemen niet als stoornissen, maar als signalen dat het onderwijs (nog) niet passend genoeg is. Diagnoses zijn vaak gebaseerd op kansverhoudingen en kwantitatieve grenzen, maar zeggen weinig over individuele oorzaken. Bovendien kunnen ze onbedoeld leiden tot lagere verwachtingen of minder oefening. De auteurs benadrukken juist het belang van vroege, intensieve en goed afgestemde instructie. Remedial teaching speelt hierin een sleutelrol: niet als losstaande zorg, maar als verlengstuk van krachtig onderwijs.